Astım bulaşıcı bir enfeksiyon değildir

Dünya Astım İnisiyatif Tertibi (GINA) tarafından astımla ilgili toplumsal farkındalığı artırmak maksadıyla her yıl mayıs ayında düzenlenen Dünya Astım Günü’nün bu yılki teması “Astımla ilgili yanlış kanıları ortaya çıkarmak” olarak belirlendi. Türkiye Teneffüs Araştırmaları Derneği (TÜSAD) da, Dünya Astım Günü nedeniyle yaptığı açıklamada, astım hakkında hakikat olarak kabul edilen yanlışlar hakkında bilgi verdi. Tüm dünyayı tesiri altına alan pandemi nedeniyle her öksüren ya da hapşırana Covid-19 kuşkusu ile yaklaşılırken, TÜSAD astımın bulaşıcı bir enfeksiyon olmadığına dikkat çekti.

Tedavi ile hayat olağanlaşır

TÜSAD Astım ve Alerji Çalışma Kümesi tarafından yapılan açıklamada, astımın hava yollarının kronik, mikrobik olmayan inflamasyonu ile oluşan tıkayıcı bir hastalık olduğu belirtildi ve şu bilgiler verildi: “Nefes darlığı, hırıltı, hışıltı, göğüste baskı hissi,öksürük, gece nefes darlığı ile uyanma üzere şikayetlerin biri ya da bir kaçının bir ortada hissedildiği durumda astımdan şüphelenmek gerekir ve doktora başvurulmalıdır. Dünya Sıhhat Örgütü (DSÖ) iddiasına nazaran; dünyada 339 milyon kişi astımlı olduğu ve 2016 yılı datalarına nazaran 417 bin 918 kişinin astım nedeniyle hayatını kaybettiği belirtiliyor. Lakin astım tedavi edilebilen ve denetim altına alınabilen bir hastalıktır. Astımlı hastalar, hekimleri tarafından önerilen tedavileri hakikat kullanmak ve tertipli denetimlerine gitmek sureti ile büsbütün olağan bir hayat yaşayabilir.”

Hakikat sanılan yanlışlar

GINA’nın maksadı doğrultusunda, TÜSAD açıklamasında yanlış bilinen kanılar ve doğrular şöyle sıralandı:

YANLIŞ: Astım bir çocukluk çağı hastalığıdır; vakitle kaybolur.

Astım çocuk, genç, erişkin, yaşlı her yaşta ortaya çıkabilir.

YANLIŞ: Astım bulaşıcı bir enfeksiyondur.

Astım bulaşıcı bir enfeksiyon değildir. Genetik ve çevresel tesirler ortaya çıkmasına neden olur. Viral enfeksiyonlar astım ataklarına neden olabilir. Çocuklarda alerjik astım daha yaygınken erişkin yaşta ortaya çıkan astım daha az alerjiktir.

YANLIŞ: Astımlılar antrenman yapmamalıdır.

Astım hastaları ilaçlarını gerçek kullanıyorlarsa ve astımları denetim altındaysa sağlıklı bireyler üzere antrenman ve spor yapabilirler.

YANLIŞ: Astım yalnızca yüksek doz kortizonla denetim edilebilir.

Astım çoklukla düşük doz inhaler steroidlerle denetim altına alınabilir. Orta ya da yüksek doz inhaler steroid kullanan hastalar tertipli denetimlerine giderek astım denetimlerini yaptırmalı, ilaç dozunun düşürülüp düşürülmeyeceğine tabipleri ile birlikte karar verilmelidir.

YANLIŞ:Astım vakitle KOAH olur.

YANLIŞSIZ: Astım ve KOAH farklı etkenlerle ortaya çıkar. KOAH genel olarak sigaraya bağlı olarak gelişirken, astım genetik ve çevresel etkenlerle ortaya çıkar. Astım hastaları vaktinde teşhis edilip gerçek tedavi edilmezlerse hava yollarında geriye dönüşü olamayan değişiklikler meydana gelir.

YANLIŞ: Astımlı çocuklarda yaşıtlarına nazaran gelişme geriliği olur.

Astımlı çocuklar büyüme ve gelişme açısından geri değildirler. Lakin erken teşhis konup tedavi edilmeyen çocuklar sık atak geçirip ağır sisteik kortizon kullandıkları durumda bir ölçü gelişme geriliği olabilir. Erken teşhis ve tedavi astımda epeyce değerlidir.

Maske hakikat kullanılmalı

Maske, uzaklık, el paklığı ve aşılanmanın değerinin belirtildiği açıklamada, şu hatırlatmalar da yapıldı: “Pandemi devrinde astım ilaçlarının hakikat ve sistemli kullanılması atakları önlemek ve sistemik steroid kullanımını azaltmak açısından kıymetlidir. Maskenin gerçek kullanımı sayesinde hem viral enfeksiyonlara yakalanma riski azalacak hem çevresel tahriş edici faktörlere hem de alerjenlere temas azalacağından astım denetimine ve atakların önlenmesine yardımcı olacaktır.”

Astımda aşılar değerli

TÜSAD Astım ve Alerji Çalışma Kümesi Lideri Prof. Dr. Zeynep Ferhan Özşeker ise, astımda aşının ehemmiyetine dikkat çekerek şunları söyledi: “Astım belirtileri denetim altında olan alerjik astımlı hastalarda; alerjik olunan unsura karşı yapılan aşılar da tedavi de epey tesirlidir. Astım hastalarının yıllık grip aşılarını olmaları, bilhassa ağır astımlı hastalara zatürre aşısı yapılması önerilir.  Astımlılara aşı sıraları geldiğinde kesinlikle Covid-19 aşılarını olmalarını da öneriyoruz.”

Hibya Haber Ajansı