Virüsten korunmak ve sağlıklı bir solunum için 6 önemli kural

Belirtisiz olabileceği üzere ağır zatürreye de yol açabiliyor 

Virüsler ekseriyetle üst teneffüs yollarında hastalık yapmaktadır lakin alt teneffüs yollarını tutarak zatürre ve teneffüs külfeti üzere tablolara da yol açabilmektedir. Virüsler sonucu ortaya çıkan hastalıklar herkeste her vakit birebir etkiyi yapmayabilir. Bazen de hiçbir hastalığa sebep olmazlar. Bazen birkaç gün süren kolay kas ve eklem ağrıları, hafif ishal hafif burun akıntısı ile ortaya çıkabileceği üzere bazen ateş ve öksürüğün eşlik ettiği ağır tablolar da görülebilmektedir. Örneğin, rinovirüsler sadece üst havayolunda hudutlu kalmaya eğilimlidir lakin domuz gribi periyodunda olduğu üzere “İnfluenza A” ölümcül zatürrelere neden olabilmektedir. 

Teneffüs sistemi hastalıklarına karşı hassas olanlar dikkat!

Çevresel faktörler nedeniyle teneffüs yolunu koruyan örtünün içinde yer alan savunma hücrelerinin bozulması sonucu teneffüs yolu hastalıklarına karşı hassas olan kümeler şöyle sıralanmaktadır: 

Doğuştan bağışıklık sistemi bozuklukları olanlar,

Astım ve kronik bronşit, amfizem üzere havayolu hastalıklarına sahip olanlar,

Beslenme bozukluğuna yol açan genetik hastalıkları olanlar, 

Sigara ve tütün eserleri kullananlar,

Ağır hava kirliliğine maruz kalanlar,

Ağır metal ve dokumacılık personelliği üzere meslek ortamlarında çalışanlar,

Obezite hastaları

Virüslerin adım adım bedendeki etkileri… 

Bedenin savunma hücreleri virüsü denetim altına alamazsa hasar artarak teneffüs yetersizliği derinleşmektedir. Hasta, virüsü bedene alma evrelerini evvel burun akıntısı ve hafif halsizlik ile fark etmektedir. Virüs çoğalmaya başladıkça boğaz ağrısı, halsizlikte artış, hafif kuru öksürük ve ateş görülmektedir. Akciğere ulaşınca göğüste baskı hissi ve ağrı, şiddetli öksürük ve nefes darlığı ile seyrederken akciğer hasarı ilerledikçe teneffüs yetersizliği olarak ortaya çıkmaktadır. 

Virüsün genetiğini tanımlamak için çeşitli testler bulunuyor 

Birçok vakit değerli testlerin gereksiz kullanımını önlemek maksadıyla kolay enfeksiyonlarda virüsü tanımlama yoluna gidilmez lakin bağışıklık yetersizliği olan hastalarda, ağır seyreden hastalarda yahut tedaviden sonuç alınamayan hastalarda virüsün genetik gerecini tanımlamak için polimeraz zincir çoğaltma testleri (PCR) testleri kullanılmaktadır. Gelişen teknoloji ile birlikte bu testler sayesinde artık çok sayıda etken kısa mühlet içerisinde tanımlanabilmektedir. Tedavide etken olan virüs cinsine mahsus kullanılabilecek farklı moleküller bulunmaktadır lakin tesirli olabilmesi için süratli ve erken kullanımı kıymetlidir. Bu nedenle örneğin İnfluenza için lateks temelli süratli tarama testleri kullanılmaktadır. Bununla birlikte virüsün yarattığı hasarı giderecek tedavinin süratli ve erken olması açısından da testler değer taşımaktadır. 

Akciğer nakline varan sonuçları olabilir 

Virüsler, akciğer tutulumuna nazaran hafif bir nefes darlığından ağır bakım ve makine dayanağı ihtiyacına kadar birçok önemli meseleye yol açabilmektedir. Virüs denetimi sağlansa da yarattığı hasar nedeniyle teneffüs yetersizliği sürerse bilhassa genç bireylerde akciğer nakline varan sonuçları olabilmektedir. Virüs enfeksiyonu devam ederken nakil kelam konusu olamaz. Nakil gerektirecek viral zatürre durumu az görülür ve nakil yapılabilmesi için çok sayıda faktörün uygun olduğunun teyit edilmesi gerekmektedir. 

Covid-19 SARS ve MERS’ten daha bulaşıcı

SARS, MERS ve Covid-19 hastalıklarının tamamı genetik kodları kısmen farklı olmakla birlikte temelinde hepsi koronavirüs kaynaklıdır. Virüslerden kaynaklanan bu hastalıkların ortak özelliği mevte varabilen önemli teneffüs yolu yetersizlikleri meydana getirmeleri ve yüksek oranda bulaşıcı olmalarıdır. Covid-19’un SARS ve MERS’ten ayrılan temel özelliği ise başkalarına nazaran çok daha bulaşıcı olmasıdır. MERS virüsünün bulaşıcılık oranı yüzde 1’in altında SARS ve Covid-19’un bulaşıcılık oranları ise yaklaşık yüzde 2.5-3’tür. MERS’in öteki iki virüsten en temel farkı ise çok yüksek öldürücülük oranlarının olmasıdır. Hastalığa yakalanan 10 şahıstan 4’ü hayatını kaybetmektedir. 

Birçok etken mutasyona neden olabilir 

Virüsler temel olarak DNA ve RNA ismi verilen genetik unsurdan oluşmakta ve uygun ortamda binlerce defa bölünerek çoğalmaktadır. Zatürreye yol açan virüsler çoklukla RNA virüsleridir. Replikasyon ismi verilen bu bölünmeler sırasında genetik dizlim farklılığa uğrayabilmekte ve virüsün davranış biçimi değişmektedir. Birtakım dış etkenler de virüste mutasyona yol açabilmektedir tıpkı formda tekrar virüsün davranış biçimi ve hastalık gücü değişmektedir. 

Virüslerden korunmanın ve sağlıklı bir teneffüs sistemine sahip olmanın 6 kuralı

Sağlıklı bir teneffüs sitemine sahip olmanın temel şartı, sağlıklı bir hava solumaktır. Bu nedenle mümkün olduğunca pak hava pahaları yüksek olan kentlerde yaşamak, bu mümkün olmuyorsa bile çeşitli fırsatlarda, kısa müddetli tatillerde havası pak bölgeleri tercih etmek değerlidir. 

Sigara ve tütün eserlerinden uzak durmak gerekmektedir.

Giderek artan hava kirliliği ve iklim değişikliği için tedbirler almak ve etkin bir tavır sergilemek değerlidir. 

Planlı ve nizamlı spor yapmak bir ömür biçimi haline getirilmelidir. Haftada en az 3 gün yavaş tempo orta uzaklık koşular hem kalp hem de akciğer sıhhati için eksiksiz bir hayat biçimi tercihidir.

Spor aktivitelerine meditasyon ve nefes idmanlarını (yoga ya da tai-chi) eklemek akciğer kapasitesinin bariz artmasını sağlayacaktır.

Öteki temel öge ise beslenmedir. Lahanagiller, her renk zerzevat ve meyve, kuşburnu, keçiboynuzu çayları ve antioksidanlar akciğer hasarını ve akciğerin yaşlanmasını engellemeye ve akciğer tamiratına yardımcı olmaktadır. 

Hibya Haber Ajansı